Er wordt wel eens gezegd: “er is een leven voor en er is een leven na….”. Deze uitspraak geldt alleen niet voor eenvoudige gebeurtenissen, zoals bijvoorbeeld ons leven vóór de vakantie naar zuid Frankrijk en een leven erna, als we weer thuis zijn. Natuurlijk neem je herinneringen mee en zullen je, zolang ze niet vervagen en je ze nog bewust naar boven kunt halen, in gedachten terugbrengen naar die tijd, naar die vakantie in zuid-Frankrijk.
Niet alle herinneringen blijven echter even helder bestaan, zeker niet als het een vakantie betreft waarin weinig opvallende gebeurtenissen plaatsvinden. Door de jaren heen vervagen de herinneringen aan deze gebeurtenissen en blijft er slechts een algemeen plaatje over van een vakantie. Natuurlijk kan er wel een sfeer die je geproefd hebt op vakantie als herinnering blijven bestaan. Specifieke omstandigheden en activiteiten die je daar hebt meegemaakt zorgen voor een iets diepere indruk dan de alledaagse dingen van thuis. Maar als we willen kijken naar wat er moet gebeuren om te spreken van, liever gezegd het voelen van een leven voor… en een leven erna, dan gaat het toch om veel grotere zaken. Bijvoorbeeld over de dood of over ziekte.
Onlangs las ik een gedachte over de reden waarom we een relatie willen aangaan met een ander en welke toegevoegde waarde dit heeft. Als er een ander in je leven is die jouw leven meebeleeft, dan wordt daarmee jouw leven bewust gemaakt. Het wordt aanschouwd, er is iemand die ziet hoe jij je leven leeft, zonder dat je alles hoeft te vertellen. Dus ook feiten die niet noemenswaardig zijn krijgen betekenis in het geheel, in jouw leven. Er is een toeschouwer waardoor jij voelt dat er een getuige is van hoe jij je leven leeft.
Als deze toeschouwer wegvalt, dan stopt ook dat stukje ‘bewust geworden leven’. Je moet het weer alleen doen of een ander vinden die jouw leven wil aanschouwen. Niet zomaar samen op vakantie gaan of meegaan naar een feestje, maar het delen van het echte leven. Samen je gevoelens delen, maar ook iemand die gevoelens in jou losmaakt, die waarvan je jezelf nog niet bewust was.
Als je partner, je geliefde, wegvalt is dat het ergste wat je kan overkomen. Je leven zal stilstaan. Maar als je geliefde huisdier, bijvoorbeeld je trouwe hond overlijdt, dan valt er ook een gat in je leven. Zonder woorden herkende hij je, jullie wisten van elkaar wat jullie bedoelden als je elkaar aankeek, maar ook voelde hij het aan als je getroost wilde worden wanneer je verdrietig was. Dagelijks was hij er, ’s ochtends als je wakker werd, ’s avonds als jullie gingen slapen. En in die tijd leefden jullie je leven samen.
Wat je verliest is een ‘aanschouwer’ van je leven. Hij zorgde dat je je bewust werd van je verdriet, je vreugde en je enthousiasme. Hij haalde zelfs deze gevoelens in je naar boven zonder dat je ze zelf misschien bewust was. Nu eindigt het met het verdriet waarin je niet getroost kan worden, een verdriet dat moet slijten in een leven na de dood van die ene aanschouwer van jouw leven.
