Ze voetballen weer, het mag weer. Ik hoor de mannen langs de kant van het veld schreeuwen: “Doorpakken nu!”; “Bakboord”; “Kijk dan!”. Uit volle borst schreeuwen ze hun frustratie kwijt. Ze hebben zich lang in moeten houden tijdens de lock down. De mannen op het veld rennen verhit heen en weer en uit hun gehijg maak ik op dat ze wat conditie zijn kwijtgeraakt. De grensrechter daarentegen drentelt met zijn gele vlaggetje een beetje heen en weer langs de lijn. Het is een donkere man, dat zie je niet veel. Ik denk gelijk aan hoe waarschijnlijk het is dat hij wordt gepest bij voetballers en supporters. Waarom zijn we dat stadium nog steeds niet voorbij en zijn we toch nog verschillend van elkaar? Donker en licht gekleurd, man en vrouw, het blijven kenmerken die ongemerkt nog vaak gehanteerd worden als ‘wij-zij’ en daarop soms alle problemen afschuiven.
In het bos loop ik een echtpaar achterop. Ze dragen allebei een rugtas en lijken op bevriende echtparen die ook van die fanatieke wandelaars zijn. Ik moet zelfs goed kijken of ze het niet zijn. Ze lopen hetzelfde en zien er hetzelfde uit, kortom, dit is ook zo’n ‘zij’ kenmerk. Zodra ik me dit bedenk realiseer ik me gelijk dat er iets moet zijn dat zorgt dat ze ‘zij’ zijn. En waar hoor ik dan bij? Zonder rugzak, zonder partner naast me waarmee ik een wandeling maak. Ik hoor bij de groep mensen die hun hond uitlaten. Ook dat is een ‘wij’ en daar hoor ik bij.
Wat als je nergens bij hoort? Jij, die eenling, die eenzame persoon die geen ‘wij’ kent? We hebben een ‘zij’ nodig om onszelf bewust te zijn wie we zijn. Doordat er een ‘wij’ is kunnen we ons onderscheiden van anderen en daarmee kenmerken benoemen die ons een identiteit geven. De ‘zij’ kunnen we beoordelen op uiterlijke kenmerken en zien waarin ze anders zijn dan ‘wij’, zien wie ‘wij’ niet zijn. Het geeft verbondenheid met de andere leden van ‘wij’, je kunt samen trots zijn op dat wat maakt dat we ‘wij’ zijn.
Anderzijds behoor je misschien liever niet tot ‘wij’ en maakt het je helemaal niet gelukkig. Misschien wil je wel liever horen tot de ‘zij’. Je bent alleen niet vrij om te kiezen. Vrijheid om te kiezen waar je toe behoort, bestaat niet. Je wordt geboren in een ‘wij’, je leeft in een ‘wij’, je werkt in een ‘wij’, en dan is het niet altijd gemakkelijk om over te gaan naar ‘zij’. De uitdaging schuilt in het samenleven van ‘wij’ en ‘zij’ en juist een meerwaarde te vinden in de onderlinge verschillen en dit gebruiken om samen sterker te staan.
Wie zijn wij en waartoe behoor jij?